Onze Geschiedenis

GroenLinks heeft een boeiende voorgeschiedenis die maar amper beschreven is. Het hier volgende overzicht is dan ook maar beperkt. Commentaar en aanvullingen zijn uiteraard altijd welkom, nog beter was het als iemand eens een goede studie aan dit onderwerp wijdt.

 

Ook in Helmond heeft de partij de oudste wortels in de communistische beweging. Hoe ver deze wortels teruggaan, is niet geheel duidelijk. In ieder geval was er in de jaren twintig en dertig, voor de oorlog, een groep van SDP- en later CPH-aanhangers in de stad. Bij de landelijke verkiezingen haalde deze partij enkele tientallen stemmen. Dit vooral dankzij de activiteiten van een zekere Jantje de Reijdt, ofwel de Stijsselblok. Voor zover we weten hebben de communisten in die periode nooit aan de raadsverkiezingen deelgenomen.

 

1946-1978

Dat veranderde na de bevrijding, toen mede onder invloed van een bredere waardering voor de rol van de communisten in het verzet, de nieuwe CPN op plaatsen waar ze voorheen nooit vertegenwoordigd was aan de verkiezingen deelnam. Ook in Helmond met redelijk succes. In 1946 kwam ze met 1 vertegenwoordiger in de raad, terwijl daarnaast ook nog de Democratisch Socialistische Arbeiderspartij een zetel in de wacht wist te slepen. Bij de verkiezingen in 1949 verdwenen beide partijen uit de raad, maar de CPNafdeling bleef wel bestaan en bleef het proberen bij de verkiezingen. Uiteindelijk keerde men in 1966 met een zetel weer terug op het pluche, of beter gezegd in de arena. Omstreeks die tijd meldde de PPR zich aan het Helmondse politieke front, maar eerst was er een aantal jaren een succesvolle Jongerenlijst. Bij de tussentijdse verkiezingen in 1967 kwam de CPN van 1 op 2 zetels en dat aantal wist zij voorlopig te behouden. De PPR maakte in 1970 en 1974 maakte zij – aanvankelijk alleen met de PvdA, de tweede keer ook met D’66 erbij – deel uit van het zogeheten PAK, Progressief Akkoord, een lijstverbinding die de eerste keer een aardig succes boekte met zes zetels. Bij de 4 zetels voor het PAK vier jaar later was er ook een voor de PPR. De jaren ’60 en ’70 gingen ook verder niet aan Helmond voorbij: er kwam behoorlijk wat concurrentie op het progressieve kiezersfront: naast de groepering Welzijn Helmond (onder leiding van Sjef der Kinderen), kwamen in 1978 de Helmondse Volkspartij (waar ook leden van de PPR bij betrokken waren) en ook de SP voor de eerste keer meedingen naar de kiezersgunst, zij het beide zonder succes. De CPN viel terug op 1 zetel. Tot slot diende in 1980 een afdeling van de PSP zich aan, waarbij de kanttekening hoort dat al eerder, in 1967, zonder succes een PSPlijst meedeed, onder leiding van de directiesecretaris van de Vlisco!

 

1982-heden

Het werd dus dringen aan het linkerfront van het politieke spectrum, dat verder beheerst werd door KVP en vervolgens CDA. Samenwerking was dus geboden en zo kwam in 1982 een soort voorloper van GroenLinks tot stand, een gezamenlijke lijst van CPN, PSP en PPR, die 2 zetels behaalde. Blijkbaar kwam die samenwerking iets te vroeg: politieke onervarenheid en profileringdrang van de PSP zorgde al gauw voor een breuk, die zich niet makkelijk liet lijmen. Bij de volgende verkiezingen, in 1986, kwam een combinatie van CPN en PSP met ongebondenen tot stand, waarbij de PPR buiten spel kwam te staan. De CPN, die in Helmond altijd een redelijk zelfstandige koers had gevaren, was in deze jaren volop in beweging en verjongd en vernieuwd; een behoorlijk aantal oudgedienden was inmiddels overgegaan naar de VCN (die in 1986 ook – tevergeefs – deelnam aan de verkiezingen). De kiezers beloonden dit nieuwe initiatief echter maar mager: vier jaar lang was GroenLinks niet vertegenwoordigd in de raad. Achteraf mogen we stellen dat deze gedwongen afwezigheid wel betekende dat het interne politieke gebeuren heel aardig bloeide, met onder meer een goed ledenblad. Informele contacten met PPRleden bleven bestaan en mede op basis daarvan konden de ‘gelederen’ gelukkig weer gesloten worden. Bij de verkiezingen in de jaren ’90 wist GroenLinks telkens 2 zetels te bemachtigen. Het laatste verkiezingsresultaat, in 2002, was wat minder waardoor we net die tweede zetel misten.